Bài soạn lớp 8: Bố cục của văn bản – soanvan.net


I. Bố cục của văn bản

Văn bản: Đạo đức cao đẹp (trang 24 SGK)

Đọc văn bản:

1. Văn bản trên có thể chia làm ba phần: Mở bài, thân bài và kết bài

2. Nhiệm vụ từng phần:

  • Mở bài: giới thiệu người thầy tài ba Chu Văn An
  • Thân bài: Làm sáng tỏ vài nét về đức độ của Chu Văn An
  • Kết bài: Lòng kính yêu của mọi người đối với thầy Chu Văn An.

3. Mối quan hệ giữa các phần trong văn bản:

  • Gắn bó chặt chẽ với nhau, cái trước làm tiền đề cho cái sau
  • Tất cả các phần đều tập trung làm sáng tỏ chủ đề của văn bản: “đạo cao nghĩa trọng”.

4. Bố cục của văn bản thường gồm 3 phần: Mở đầu – Thân bài – Kết luận

Các phần này luôn có quan hệ chặt chẽ với nhau nhằm tập trung làm rõ chủ đề của văn bản

  • Mở bài: nêu chủ đề của văn bản
  • Thân bài: thường có vài đoạn văn nhỏ trình bày các khía cạnh của chủ đề.
  • Kết bài: tóm tắt chủ đề của văn bản

II. Cách sắp xếp nội dung phần thân bài

Xem thêm:: Phân tích hình ảnh người lính trong bài thơ Bài thơ về tiểu đội xe

Ví dụ: Văn bản “Tôi đi học”.

1. Thân bài “Tôi đi học” kể về việc đến trường, đến sân trường, vào lớp theo trình tự không gian, thời gian và dòng cảm xúc.

2. Tâm trạng của cậu bé trong phần thân bài:

một. Cảm xúc và thái độ:

  • Tình yêu: Tôi yêu mẹ sâu sắc
  • Thái độ: ghét những ai nói xấu mẹ mình, những lời lẽ tục tĩu đã làm mẹ tủi hổ.

b. Niềm vui thơ ngây nằm trong lòng mẹ.

3. Khi tả người, vật, con vật, phong cảnh… em sẽ lần lượt tả theo trình tự thời gian, không gian và diễn biến của sự vật…

4. Tuỳ theo kiểu văn bản, chủ đề, ý đồ giao tiếp của người viết. Nội dung phần thân bài thường được trình bày theo trình tự sau:

  • Theo không gian, thời gian
  • Theo sự phát triển của tâm trạng hoặc các sự kiện.
  • Theo toàn bộ – một phần.
  • Mạch suy luận.

Xem thêm:: Phân tích khổ thơ thứ hai bài thơ Tây Tiến của Quang Dũng – Lừa tình

Phần kết luận:

  • Bố cục văn bản là việc tổ chức các đoạn văn để thể hiện chủ đề. Văn bản thường có bố cục ba phần: Mở đầu, thân bài và kết luận.
  • Phần Mở đầu có nhiệm vụ nêu chủ đề của văn bản. Thân bài thường có một số đoạn văn nhỏ trình bày các khía cạnh của chủ đề. Phần Kết luận tóm tắt chủ đề của văn bản.
  • Nội dung phần thân bài được trình bày theo trình tự tuỳ thuộc vào kiểu văn bản, chủ đề, ý đồ giao tiếp của người viết. Nhìn chung, nội dung thường được sắp xếp theo trình tự thời gian và không gian, theo diễn biến của sự kiện hoặc theo mạch suy luận sao cho phù hợp với diễn biến của chủ đề và sự tiếp nhận của người đọc.

[Luyện tập] Câu 1: Phân tích cách diễn đạt ý trong đoạn văn sau:

(Đọc đoạn trích trang 26, 27 SGK)

Câu trả lời:

một. Theo không gian:

  • Giới thiệu các loài chim từ xa đến gần.
  • Miêu tả một đàn chim bằng cách quan sát bằng mắt và bằng tai.
  • Xen kẽ với miêu tả là cảm xúc và liên tưởng, so sánh.

=> Chuỗi ấn tượng của các loài chim từ gần đến xa

b. Theo không gian hẹp: tả trực tiếp núi Ba Vì.

  • Theo không gian rộng lớn: miêu tả Ba Vì trong mối quan hệ hài hòa với sự vật xung quanh.

c. Bàn về mối quan hệ giữa sự thật lịch sử và truyền thuyết (Luận giải thấm đẫm truyền thuyết dân gian về kết cục bi thảm của một số anh hùng dân tộc được nhân dân ta tôn vinh, ngưỡng mộ.)

  • Lập luận cho những điều trên.
  • Phát triển lập luận với bằng chứng.

[Luyện tập] Câu 2: Nếu phải nói về tình cảm mẹ của bé Hồng…

Nếu phải tả tình mẹ của bé Hồng trong văn bản Trong lòng mẹ, em sẽ trình bày những ý nào và sắp xếp như thế nào?

Câu trả lời:

Trình bày ý kiến ​​về tình mẹ của bé Hồng

  • Mở bài: Giới thiệu hoàn cảnh của bé Hồng và tình mẹ
  • Thân bài:
    • Tình mẫu tử của Hồng trong đối thoại với dì
    • Tình mẹ thể hiện qua sự giận dữ với hủ tục
    • Tâm trạng của Hồng khi ở trong lòng mẹ
  • Kết bài: Kết luận chung về tình thương mẹ của bé Hồng

[Luyện tập] Câu 3: Để chứng minh tính đúng đắn của câu tục ngữ “Một ngày đàng học một sàng khôn”,…

Xem thêm:: Bảng Chữ Cái Tiếng Trung Đầy Đủ Và Chính Xác Cho Người Mới Bắt Đầu

Để chứng minh tính đúng đắn của câu tục ngữ “Đi một ngày đàng, học một sàng khôn”, anh (chị) hãy sắp xếp vào phần thân bài các ý sau. Theo bạn, cách làm trên đã hợp lý chưa? Nếu không, làm thế nào tôi nên sửa nó?

một. Chứng minh tính đúng đắn của câu tục ngữ:

  • Các lãnh tụ bôn ba tìm đường cứu nước
  • Ai thường xuyên chịu khó hòa nhập và sống đời thường sẽ nắm chắc tình yêu và học hỏi được nhiều điều bổ ích.
  • Trong thời kỳ đổi mới, nhờ giao lưu với nước ngoài, chúng ta đã học hỏi được nhiều công nghệ tiên tiến của thế giới.

b. Giải thích câu tục ngữ:

  • Nghĩa đen và nghĩa bóng của một ngày đi bộ.
  • Nghĩa đen và nghĩa bóng của việc học một sàng

Theo em cách sắp xếp trên đã hợp lý chưa? Nếu không, làm thế nào tôi nên sửa nó?

Câu trả lời:

Bình luận: Các ý a, b còn lộn xộn, chưa hợp lý ở điểm b.Sửa chữa:

một. Giải thích câu tục ngữ: Đi một ngày đàng học một sàng khôn

  • Nghĩa đen và nghĩa bóng của câu tục ngữ: Đi một ngày đàng học một sàng khôn

b. Chứng minh tính đúng đắn của câu tục ngữ:

  • Ai thường xuyên chịu khó hòa mình vào cuộc sống sẽ nắm chắc tình hình và học hỏi được nhiều điều bổ ích.
  • Các lãnh tụ bôn ba tìm đường cứu nước
  • Trong thời kỳ đổi mới, nhờ giao lưu với nước ngoài, chúng ta có thể học hỏi công nghệ tiên tiến của thế giới.

Bạn đang xem chuyên mục NGỮ VĂN

KHAITRI.EDU.VN

Trả lời

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai. Các trường bắt buộc được đánh dấu *